E+Bitamina

E bitamina, Tokoferol izenaz ere ezaguna dena, gure gorputzaren organismoan aurkitzen den antioxidatzaileetako bat da, A eta C bitaminekin batera, eta baita gure odolaren osagarri nagusi diren globulo gorrien parte ere. //**FUNTZIOAK**// E bitamina gure gorputzeko sustantziarik garrantzitsuenetakoa dela esan daiteke, izan ere, antioxidatzailea izanik, zahartzearen aurka egiten du, gure gorputzeko muskuluen osagai diren ehunen zahartzea eragiten duten oxidoei euren lana egitea eragozten die, alegia. //**ITURRIAK**// E bitamina edo Tokoferola landareetatik eratorriak diren elikagaietan aurkitzen da, animali jatorriko sustantzien artean ia agertzen ez delarik. Besteak betse, honako elikagai hauetan aurki dezakegu bitamina hau: brokolia, soja hostoak, espinakak edota arto aleetan. Hauez gain, badira E bitamina kontzentrazio handia duten elikagaiak, eta sendagile askok elikagai hauek gomendatzen dizkiete E bitamina eskasia duten pertsonei eta adineko pertsonei. Elikagai horien artean kokatzen dira, esaterako, ekilore-olioa, fruitu lehorren gehiengoa eta zerealen gehiengoa. //**PROPIETATE ONURAGARRIAK**// Lehen aipatu bezala, antioxidatzaile honek hainbat eragin positibo ditu gure osasunean. Hauek dira E bitaminak dituen propietate onuragarriak: **Zirkulazio sistema:** Ziurtatuta dago E bitamina hartzeak gure zirkulazio aparatuaren funtzioak hobetzen dituela. Izan ere, E bitaminak zainak garbitzen ditu, kolesterol partikulek zainen paretetan itsastea eta odolaren bidea istea eragotziz. Beraz, E bitamina hartzen duen pertsona batek aukera gutxiago izango du bihotzekoak emateko. **Propietate antioxidatzaileak:** Lehen esan bezala, E bitamina antioxidatzailea da, eta horrek eragin positibo asko izanten ditu gugan.Antioxidatzaile honek duen ahalmenak, muskuluetako ehunak oxidatzea eragozteko ahalmena, alegia, zahartzaroko hainbat gaixotasun izateko arriskua gutxitzen du, hala nola, alzheimerra, parkinsona, kantzer mota ugari edota artikulazioetako arazoak. Ondorioz, aditu askok 60 urtez geroztik hartzen den E bitamina kantitatea igotzea gomendatzen dute, betiere, medikuak emandako kantitatean. **Hauez gain**, E bitamina hartzeak onurak ekartzen dizkie diabetesa duten pertsonei, odoleko azukre maila egoki mantentzen eta kontrolatuta izaten laguntzen baitu. Gainera, ikusmenari dagozkion propietateak izanik, ikusteko ahalmena hobetzen du eta baita kataratak bezalako begiko gaixotasunak saihesten ere. Alkoholismoari aurre egiteko ere erabiltzen da C bitaminarekin batera. Hau guztia gutxi balitz, E bitaminak, olioarekin batera, ebakiak isten laguntzen du. Memoriarako ere oso ona da, azken batean, zirkulazioa hobetuz, odola hobeto hgelduko da burmuinera, neuronak hiltzea galaraziz, eta memoria galtzen joatea saihestuko dugu (zentzu batean, horregatik esaten da fruitu lehorrak oso onak direla memoriarentzak, E bitamina ugari baitute). **//EGUNEROKO DOSIA //** Pertsona heldu batek eguneko hartu beharreko E bitaminaren dosia 15 mg-koa (22,5 UI) izatea egokia dela esaten dute adituek, nahiz eta batzuek kantitate hori gehiagokoa izan beharko lukeela uste izan. Hain zuzen ere, batzuen ustetan, eguneko dosiak 200 UI ingurukoa izan beharko luke efektu terapeutikoak izateko, baina, noski, kantitate horie hartu behar balira gehigarri farmazeutikoak erabili beharko lirateke. Haurren kasuan, ordea, hartu beharreko kantitatea urriagoa da, 7-10 mg-koa, adinaren arabera. **//E BITAMINA FALTA //** E bitamina eskasia izatea osoohikoa ez izan arren, badira hiru kasu antioxidatzaile honen falta ager daitezkenak arrazoiren batengatik edo bestegatik. Honako hauek dira: **//1. //**<span style="font-family: Arial, sans-serif;">Olioa <span style="font-family: Arial, sans-serif;"> hartzeko arazoak dituzten pertsonek **//<span style="font-family: Arial, sans-serif;">. //** **//<span style="font-family: Arial, sans-serif;">2. //**<span style="font-family: Arial, sans-serif;">Behar baino lehenago jaioak diren eta jaiotzean 1.5 kg baino gutxiagoko pisua izan duten haurrek. <span style="font-family: Arial, sans-serif;"> **//<span style="font-family: Arial, sans-serif;">3. //**<span style="font-family: Arial, sans-serif;">Proteinei dagokien edozelango anormaltasunen bat duten pertsonak. <span style="font-family: Arial, sans-serif;"> <span style="font-family: Arial, sans-serif;">**//TOXIKOTASUNA//** <span style="font-family: Arial, sans-serif;">Erakutsita dago jada E bitamina kantitate handietan hartzeak ez duela inongo kalterik eragiten gure oganismoan, nahiz eta 600 UI-ko dosia hartu eragin negatiboreik ez, baizik eta, alderantziz, eragin positiboa izaten baitu sustantzia honek gugan. Hala ere, kantitate oso altuan (800 UI-tik gora, gutxi-gora-behera) hartzeak eraginen bat izan dezake, adibidez, diarrea, burukomin konstanteak, nerbioetako arazoak edota nerbio arazoak. <span style="font-family: Arial, sans-serif;">Gainera, kontua izan behar da E bitamina hartzerakoan, ezin baitiogu edozeini eman. Honekin zera esan nahi dut, osasun arazo larririk ez duen pertsona batek har dezake E bitamina, baina ez da komeni odola galtzeko joera duen pertsona bati E bitamina ematea, odol gehiago galduko baitluke E bitaminak zirkulazioa hobetze duenetik. <span style="font-family: Arial, sans-serif;">Ikusmen arazoak direla eta honetarako medikamenturen bat hartzen ari diren pertsonei ere ez zaie komeni E bitamina, operatuak izan behar direnei bezalaxe, Azken kasu honetan, E bitamina hartzeari hilabete lehenago utzi behar zaio.
 * **__//E BITAMINA//__ (Lierni Garmendia)**

INFORMAZIOA: Wikipedia.es (Erderaz),[|http://www.zonadiet. com/nutricion/vit-e.htm] (Erderaz) eta http://www.botanical-online.com/medicinalesvitaminae.htm (Erderaz). <span style="font-family: Arial, sans-serif;">__**//+++ LIERNI GARMENDIA +++//**__